chapter-bullet-o chapter-bullet-ob chapter-bullet chapter-bullet-b archive-arrow-down chapter-arrow content-link content-pic email facebook filter-arrow-down filter-arrow-up hamburger link listitem-arrow more-arrow-right print reveal-arrow-left reveal-arrow-right reveal-times search-arrow search times-filter twitter instagram view-grid view-list
Search

Classics Restored ’22-’23


SEPTEMBER 2022 > MEI 2023

Contact Cinea

La Maman et la putain (Jean Eustache, 1973)

Classics Restored is meer dan een festival! Vanaf september brengen we maandelijks een recent gerestaureerde klassieker op het grote scherm, waar hij thuishoort.

Maak (opnieuw) kennis met de grootste filmklassiekers en vergeten parels, in splinternieuwe digitale restauraties, vertoond in de omstandigheden waarvoor de films gemaakt zijn: op groot scherm geprojecteerd, in een volle, verduisterde cinema.

La Maman et la putain (Jean Eustache, 1973) © Bernard Prim

September: La Maman et la putain (Jean Eustache, 1973)

Alexandre is een werkloze, jonge intellectueel die samenwoont met Marie. Zij zorgt voor het inkomen, hij slentert rond in Parijs en brengt zijn dagen door in cafés met intellectuele gesprekken en losse flirts. Zo ontmoet hij Poolse verpleegster Veronika, een vrijgevochten jonge vrouw die op cynische wijze het initiatief van hem overneemt en zich nestelt in de relatie tussen de egoïstische Alexandre en de zorgzame Marie.

Jean Eustache capteert met La Maman et la putain de energie die de tijdsgeest domineerde tijdens het sleuteljaar 1968 in Parijs. Tijdens dit 3,5 uur durende epos wordt een staalkaart gegeven van de emoties en ideeën die in het studentenklimaat om ruimte vochten. Wat begint als speelse en vrije liefde verwelkt langzaam door de complexiteit van menselijke emotie en het gewicht van het leven.

La Maman et la putain werd in 2022 gerestaureerd in 4K door Les Films du Losange met financiering door CNC – Centre national du cinéma et de l’image animée, in samenwerking met Cinémathèque suisse en Chanel, in de laboratoria van L’Immagine Ritrovata en Eclair Classics, onder toezicht van Boris Eustache.

Waar en wanneer?

Mamma Roma (Pier Paolo Pasolini, 1962) Photo: Divo Cavicchioli, © Archivio Fotografico della Cineteca Nazionale – CSC

Oktober: Mamma Roma (Pier Paolo Pasolini, 1962)

Geen stad en actrice zijn zo onlosmakelijk met elkaar verbonden als Rome en Anna Magnani. De Italiaanse steractrice gaf door iconische rollen leven aan Rome en haar inwoners en wist met de iconische achtervolgingssequentie in Roma città aperta (Roberto Rossellini, 1945) de doem van de Duitse bezetting als geen ander te vatten. In Mamma Roma verlengt Pasolini deze mythische verwevenheid van vrouw en plek door Magnani als symbool te laten staan voor het kapitalistische vagevuur van naoorlogs Rome.

Magnani speelt hier een sekswerker die ’s nachts de door bouwprojecten geplaagde straten van de metropool bewandelt. Op zoek naar een beter leven voor haar zoon probeert ze een andere job te vinden, maar botst steeds opnieuw op vooroordelen en weerstand van de conservatieve Italiaanse samenleving. Rome wordt hier weergegeven als een troosteloze plaats die tussen een ruïne en een pretpark schippert. In lijn met zijn politieke en thematische interesses, presenteert Pasolini hier een lappendeken aan verloren zielen, die strijden voor hun overleving in een met beton overdekte woestenij.

Mamma Roma werd gerestaureerd in 4K door CSC – Cineteca Nazionale op basis van de originele 35mm-negatieven en soundtrack beschikbaar gesteld door RTI-Mediaset in samenwerking met Infinity+ en Cine3.

Waar en wanneer?

Brief Encounters (Kira Moeratova, 1967)

November: Brief Encounters (Kira Moeratova, 1967)

Het ontbreekt de jonge Valentina aan niets: ze heeft een man, een goede baan en een hoge maatschappelijke status. Toch kan dat alles de leegte om haar heen niet vullen. Haar man, een geoloog (gespeeld door de Russische singer-songwriter en cultfiguur Vladimir Visotski) is altijd weg, haar werk bij de overheid is saai en haar huis is leeg. Als er een meisje arriveert dat verliefd is op haar man, beziet Valentina dit met een mengeling van nieuwsgierigheid, medeleven en onthechting.

Moeratova beschouwt Brief Encounters, haar tweede langspeelfilm, als de echte start van haar stormachtige artistieke carrière. En inderdaad worden haar unieke stem en visie zichtbaar in dit vrij meanderend portret van een driehoeksverhouding. De vertelling zit vol flashbacks en breuken in de tijd; romantiek valt samen met desillusie, de hartstochtelijke toon verandert in afstandelijkheid, en vice versa. Toen de beoogde hoofdrolspeelster op het laatste moment afzegde, besloot Moeratova de rol van Valentina zelf te spelen. Hoe indrukwekkend ze dat ook deed, ze heeft daarna nooit meer in een film gespeeld.

Brief Encounters werd in 2022 gerestaureerd in 4K door StudioCanal in samenwerking met The Criterion Collection, in het L’Image Retrouvée laboratorium, op basis van het originele 35mm-negatief bewaard bij Gosfilmofond.

Waar en wanneer?

The Trial (Orson Welles, 1962)

December: The Trial (Orson Welles, 1962)

Van David Lynch tot Park Chan-Wook, menig hedendaags filmmaker is schatplichtig aan de doemdromen en spiegelpaleizen van Franz Kafka. Het is dan ook geen wonder dat het werk van Kafka vele malen naar het doek werd gebracht, zij het met wisselend succes. Geen adaptatie weet echter zo ijzingwekkend goed de ziel van diens brontekst te vangen als Orson Welles’ The Trial. Deels geschoten in de ruïnes van Gare d’Orsay en gezegend met vlijmscherpe vertolkingen van o.a. Anthony Perkins, Jeanne Moreau en Romy Schneider, slaagt Welles erin Kafka’s thematisch/stilistische stokpaardjes te vertalen naar een barok beeldgedicht.

Doorspekt met noir-invloeden en Koude Oorlog paranoia, wordt het verhaal lichtjes gemoderniseerd naar een tijdperk van losse zeden en atoomangst. Perkins dwaalt rond in een door leegtes gedomineerde wereld die verrassend veel doet denken aan post-oorlogs Europa. Kafka’s sfeer van allesdoordringend onbehagen blijft echter centraal staan en wordt vormelijk vertaald door een choreografie van claustrofobische cameraposities, ingenieus schaduwspel en surreëel set-design. Nachtmerries voelden nimmer zo verleidelijk.

The Trial werd in 4K gerestaureerd door STUDIOCANAL en Cinématèque française in het L’image Retrouvée laboratorium op basis van het originele 35-mm negatief.

Waar en wanneer?

The Cassandra Cat (Vojtěch Jasný, 1963)

Januari: The Cassandra Cat (Vojtěch Jasný, 1963)

In een slaperig dorpje in het hart van Bohemen (voormalig Tsjecho-Slovakije), probeert de dorpsleerkracht Robert vooral de verbeelding te stimuleren van de kinderen die hij onder zijn hoede heeft. Hij wordt hierin tegengewerkt door een algehele sfeer van communistisch conformisme en een baas die de Partijlijn naar de letter wil implementeren. Wanneer op een dag het circus in het plaatsje neerstrijkt zal Robert in zijn queeste geholpen worden door een kat wiens magische blik de ware aard van mensen naar boven doet komen, maar het is vooral Diana, de bazin van de kat, die een overdonderde indruk op Robert maakt.

The Cassandra Cat van Vojtěch Jasný won in 1963 de Speciale Jury Prijs op het filmfestival van Cannes en speelde in 2021 in gerestaureerde versie nogmaals op hetzelfde festival als onderdeel van het Classics programma. De film wordt afwisselend omschreven als een modern sprookje, parabel of satire. Bij zijn oorspronkelijke release ging de film vooral over de tongen omwille van het innovatieve kleurgebruik waarmee de magische blik van de kat werd weergegeven en waardoor de acteurs op het scherm elk in een eigen kleur werden ondergedompeld. Dit technisch hoogstandje was grotendeels het resultaat van praktische ingrepen zoals de kostuums en het camerawerk van Jaroslav Kučera. Het kleurgebruik werd hier aangewend om de realiteit in de film van nieuwe betekenislagen te voorzien.

In 2021 werd The Cassandra Cat door het Národní filmový archiv in Praag in 4K gerestaureerd met de steun van Milada Kučerová, Eduard Kučera en het Karlovy Vary International Film Festival. Hiervoor werd gebruik gemaakt van elementen uit de Filmoteka Narodowa – Instytut Audiowizualny en het Nemzeti Filmintézet Magyarország.

Waar en wanneer?

De cierta manera (Sara Gómez, 1977)

Februari: De cierta manera (Sara Gómez, 1977)

Ondanks de revolutie bestaat in het Cuba van de vroege jaren zeventig, de koloniale samenleving nog steeds en zijn machismo, racisme en seksisme er duidelijk nog niet de wereld uit. In deze gechargeerde omgeving ontmoeten onderwijzeres Yolanda en buschauffeur Mario elkaar, hoewel ze beiden een sterk verschillende socio-economische achtergrond hebben. Ze ontmoeten elkaar in de arme wijken van Havana waar Yolanda heel wat moeite ondervindt haar leerlingen, die de gehele gemarginaliseerde Cubaanse samenleving vertegenwoordigen, ondanks al hun verschillen iets bij te brengen waarmee ze hun eerste stappen in de echte wereld kunnen zetten. Dezelfde sociale problemen waarmee de kinderen worstelen, zetten ook de relatie van Yolanda en Mario onder hoogspanning.

De cierta manera is de enige langspeelfilm van Sara Gómez (1942-1974), Cuba’s eerste vrouwelijke filmmaker. Ze overleed tijdens het maken ervan en de film zou afgerond worden door haar collega’s Tomás Gutiérrez Alea en Julio Garcia Espinosa. Het resultaat is een docudrama waarin documentair materiaal en het fictieve liefdesverhaal een pas-de-deux uitvoeren waarin de belangrijke thema’s en waarden van de Cubaanse revolutie tegen het licht gehouden worden.

De Cierta Manera werd in 2021 gerestaureerd door Arsenal -Institut für Film und Videokunst- en werd onder meer getoond tijdens het festival Il Cinema Ritrovato in Bologna, in juli 2021.

Waar en wanneer?